TÜRKİYE GÖLLERİ HİDROLOJİK, HİDROJEOKİMYASAL, JEOKİMYASAL VE ÇEVRESEL İZOTOPİK İNCELENMESİ PİLOT PROJESi KÖYCEĞİZ GÖLÜ, YDABÇAG-201 (195Y039)


Creative Commons License

Bayarı C. S. (Executive) , Kurttaş T.

TUBITAK Project, 1995 - 1997

  • Project Type: TUBITAK Project
  • Begin Date: September 1995
  • End Date: August 1997

Project Abstract

Güneybatı Türkiye'de yerleşik Köyceğiz gölü 55km2'lik-,yüzey alanına sahip meromiktik bir göldür. Yaklaşık 750 milyon m3 su içeren göl maksimum derinlikleri sırasıyla 32m ve 24m olan, güneyde Sultaniye ve kuzeyde Köyceğiz havzalarından oluşur. Sürekli tabakalanma yüzeyden 12m derinliğe kadar uzanan üst tabaka suyunu alt tabaka sularından ayırmaktadır. Üst tabaka kalınlığı her iki havzayı birbirine bağlayan 12m derinlikteki Yoğun Boğaz tarafından kontrol edilmektedir. Güney kıyıda bulunan Sultaniye kaynağından göle 7 milyon m3/yıl düzeyinde su boşalmaktadır. Yüzey suyu ile yüzde 40 oranında karışan bu yüksek yoğunluklu su Sultaniye havzası alt tabakasına batarak burada mevcut su ile karışmakta ve aynı miktarda su Yoğun Boğaz üzerinden kuzeyde bulanan Köyceğiz havzası alt tabakasına taşmaktadır. Alt tabaka suyunun advektif taşmımının yanısıra alt ve üst tabaka suları arasında difüzif karışım da etkili bir süreçtir. Yağış, alüvyondan sızma ve akarsu boşalımı ile beslenen üst tabaka suyu yüksek yoğunluklu alt tabaka suyu üzerinden akarak güneydoğu uçta bulunan Dalyan Kanalı aracılığı ile Akdeniz'e ulaşmaktadır. Altı yıl süreli çalışmalar sonucunda elde edilen fiziksel, kimyasal, çevresel izotopik ve çevresel gaz izleyici verilerine dayanılarak göldeki karışım dinamiğinin advektif izleyici taşınımını içeren basit kutu model ile benzeştirilebileceği anlaşılmıştır. Model sonuçlarına göre Sultaniye ve Köyceğiz havzaları alt tabaka sularının yenilenme süresi sırasıyla, 18.2 ve 25.7 yıl olarak belirlenmiştir