Rekabet İstihbaratının Uluslararası Pazar Seçimindeki Rolü

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET AKİF GÜNDÜZ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): LEYLA ÖZER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, rekabet istihbaratı ile uluslararası pazar seçimi arasındaki ilişkinin araştırılmasıdır. Bu çerçevede oluşturulan araştırma problemleri ile rekabet istihbaratının Türkiye'deki mevcut durumunun nasıl olduğuna, rekabet istihbaratının hangi amaçlar için kullanıldığına ve rekabet istihbaratının, uluslararası pazar seçiminde kullanılması ile işletmelerin rekabet üstünlüğü sağlayıp sağlamadığına yanıt aranmaktadır. Çalışmanın araştırma soruları ve hipotezleri, Türkiye'deki rekabet istihbaratı uygulamalarına sahip 115 işletmenin yöneticilerinden elde edilen veriye uygulanan varyans analizi, korelasyon analizi, çoklu doğrusal hiyerarşik regresyon analizi ve etkileşim analizi ile incelenmiştir. Çalışmanın bulgularına göre, rekabet istihbaratı, rekabet üstünlüğü elde etmek, stratejik planlama ve karar verme amaçlarıyla kullanılmaktadır. Ayrıca, rekabet istihbaratının uygulanma düzeyinin, büyük işletmeler ile ihracat yoğunluğunun ve ihracat çeşitliliğinin yüksek olduğu işletmelerde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Çalışmada, rekabet istihbaratının, uluslararası pazar seçimi ve ihracat performansı arasındaki ilişkisindeki düzenleyici etkisinin, ihracat çeşitliliği ve ihracat karlılığı için anlamlı olduğu bulunmuştur. Bu bakımdan, rekabet istihbaratının, uluslararası pazar seçiminde kullanılması, işletmelere rekabet üstünlüğü sağlamaktadır. Dolayısıyla, rekabet istihbaratı, uluslararası pazarlama stratejisinin belirlenmesinde önemli bir bileşeni oluşturmaktadır.