The human factor in geopolitics


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası İlişkiler A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: CAVİT EMRE AYTEKİN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYŞE ÖMÜR ATMACA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, jeopolitik teorilerinin kuramsallaşma sürecinde insan unsurunu nasıl ele aldığı ve içerdiği araştırılmaktadır. Temel araştırma nesnesinin insan unsuru olarak belirlenmesi ile meta-teorik düzeyde bir kuramsal sorgulama yapılması amaçlanmıştır. Bu amaçla klasik ve eleştirel jeopolitik formları, postmodern, Marksist siyasi coğrafya düşünceleri ve şehir jeopolitiği gibi alternatif yaklaşımlar incelenerek bu kuramlarda insan unsurunun konumu araştırılmıştır. Bu meta-teorik araştırma sürecinin teorik çerçevesini beşeri coğrafya paradigmaları oluşturmaktadır. Çalışmada öncelikle beşeri coğrafya paradigmalarının insan faktörüne yaklaşımları üzerinden sınıflandırılması sağlanmıştır. Ele alınan paradigmalar ve onların teorik düzeyde insan faktörüne bakışları, klasik ve alternatif jeopolitik teorilerin incelenmesi için temel referans olmuştur. Bu çalışma, ikincil anlamda beşeri coğrafya paradigmalarının ele alınması, buradan siyasi coğrafya için yeni kavramsal ve metodolojik araçlar devşirilmesi ve jeopolitik teorilerin bu doğrultuda alternatif gelişim seyirlerinin değerlendirilmesi amaçlarını da taşımaktadır. Bu çalışma özellikle jeopolitik literatüründe insan faktörünün durumu ile ilgilenmektedir. Jeopolitiğin temel ve birincil metinleri bu açıdan incelenmiş, incelenen teorilerin sosyal anlamda insana bakış açısı ve analizlerinde sosyal faktörlere verdikleri rol tespit edilmeye çalışılmıştır. Jeopolitiğin gelişiminin meta-teorik ve felsefi arka planlar bağlamında incelenmesi ve epistemolojik açıdan analiz edilmesi çalışmanın hedefleri arasındadır. Söz konusu araştırmanın yapısı, jeopolitikte insan faktörü, insan amilliği ve insan-coğrafya ilişkisi gibi hususların felsefi düzeyde kavrananabilmesi için gereken içeriği sağlamak üzere tasarlanmıştır.