Kırılganlığın total eklem artroplastisi sonrası erken dönem hasta sonuçlarına etkisinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, CERRAHİ HASTALIKLAR HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE YATARKALKMAZ
Danışman: ÇİĞDEM CANBOLAT SEYMAN
Özet:Bu çalışma, elektif total eklem artroplastisi uygulanan hastaların kırılganlık durumlarının postoperatif erken dönem hasta sonuçları ile ilişkisinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı, prospektif ve ilişki arayıcı türde gerçekleştirilmiştir. Çalışma, Ankara'da bir üniversite hastanesinin Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde Mart 2024-Mart 2025 tarihleri arasında primer, unilateral total eklem artroplastisi yapılan 170 hasta ile yürütülmüştür. Araştırma verilerinin toplanmasında, "Tanıtıcı ve Tıbbi Özellikler Formu", "Modifiye Charlson Komorbidite İndeksi" ve "FRAIL Kırılganlık Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS v23, IBM AMOS v24 ve R 4.4.1 programları kullanılarak, karşılaştırma testleri, korelasyon analizleri, binary lojistik regresyon ve yol analizi kullanılmıştır. Araştırmada p değerinin 0,05'in altında olması istatiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Hastaların %45,3'ünün kırılgan olduğu belirlenmiştir. Genel NRS skoru ortalamasının 2,47±1,16 olduğu belirlenmiş ve kırılganlık düzeyi ile postoperatif ağrı düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlılık saptanmıştır p<0,001. Hastaların ilk mobilizasyon saatinin 24,88±4,36 saat olduğu bulunmuş ve kırılgan hastalar ile ilk mobilizasyon saati arasında istatistiksel anlamlılık bulunmuştur (p=0,036). Hastaların hastanede kalış süresinin ortalama 3,38±1,11 gün olduğu belirlenmiş ve kırılgan hastalar ile hastanede kalış süresi arasında istatistiksel olarak anlamlılık saptanmıştır (p<0,001). Hastaların %32,9'unun postoperatif erken dönem sorunlar yaşadığı ve kırılganlık düzeyleri arttıkça daha sık sorun yaşadıkları istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Kırılgan hastaların postoperatif erken dönem sorunlar, ağrı, hastanede yatış süresi ve ilk mobilizasyon süresi açısından yüksek riskli hasta grubu olarak kabul edilmesi ve hemşirelerin preoperatif dönemde rutin olarak kırılganlık değerlendirme araçları ile hastaların kırılganlık düzeyini saptamasının kırılganlığın postoperatif erken dönemde olumsuz hasta sonuçlarının yönetiminin planlanmasında yol gösterici olacağı düşünülmektedir.