Flukonazol temelli yeni azol türevlerinin sentezi ve biyolojik aktivite çalışmaları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FARMASÖTİK KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MİSLİNA DANIŞTI

Danışman: KERİMAN ÖZADALI SARI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, azol türevi antifungal ilaç olan flukonazol temelli yeni ilaç moleküllerinin tasarımı ve 14 adet bileşiğin sentezi (bir tanesi literatürde kayıtlı) gerçekleştirilmiştir. Hedef bileşikler flukonazol molekülündeki triazol halkasının sübstitüe piperazin/piperidin halkaları ile değiştirildiği, 2,4-diflorofenil ve 4-florofenil analoglarını içermektedir. Elde edilen bileşiklerin yapıları ¹H-NMR, ¹³C-NMR, FT-IR ve HRMS spektral yöntemleri ile aydınlatılmıştır. Hedef bileşiklerin antifungal aktiviteleri Aspergillus flavus ve çesitli Candida suşlarına karşı EUCAST referans mikrodilüsyon yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Aktivite sonuçlarına göre 5, 6, 7 numaralı bileşiklerin incelenen tüm suşlara karşı; 8 ve 15 numaralı bileşikler hariç değerlendirilen tüm bileşiklerin ise dirençli suş olan C. krusei'ye karşı flukonazolden daha güçlü aktivite gösterdiği bulunmuştur. Hedef bileşikler içindeki en aktif olan bileşiğin 2-(2,4-diflorofenil)-1-[4-(4-klorofenil)piperazin-1-il]-3-(1H-1,2,4-triazol-1-il)propan-2-ol olduğu tespit edilmiştir.